Ryddigheten

Innerst i et skap, med tellekant
Lå selvtilliten som hun aldri fant

Er lett for meg å peke på den nå
Men ingen sa til henne hvor den lå.

Marsblått

-Han er marsblå i dag
sa far min

Han fortalde aldri
kvifor han let månaden mars
gje namn
til ein eigen blåfarge

var det farga på nakne skogen,
skrubba gjennom vinteren av snø og haglskurer?
blåskjæret i gammal snø, som hadde sunke i hop?

Eg veit ikkje
og det er ingen å spørje

Men det er mars no

og i morgon skal eg ut
og sjå
om eg får auge på noko blått

Isen

Berre kom utpå, sa han
heilt trygt her
Eg tykkjer det det knakar
sa ho
og tok eit skjelvande steg
mot han

det er kanskje best
du står utpå her
åleine
sa han

Eg er slett ikkje viss på
om isen kan bere
oss båe

Berre litt om månen

Det handlar ikkje om
varulvar.
Flo og fjøre,
kvasse skuggar
eller svevnløyse.


Men om månen
i seg sjølv

hverken vond eller god

berre ein blank knapp i nattehimmeltrøya.

Han følgjer deg heim
viss du vil

og ventar stilt utanfor vindauget
til i morgon.

matematikk og uendelegheit

Asymptote er et matematisk begrep som brukes på om en rett linje som kommer nærmere og nærmere en funksjon, men som aldri møtes. Kommer fra latin: asymptota (linea), (linje) ikke møtes.
I Dagbladkryssordet ei påske for eit par år sidan dukka behovet for dette omgrepet opp. Bror min spurte meg kva ein asymptote var, sidan det ordet kunne passe i rutene han skulle fylle. Og eg hugsa faktisk at eg hadde høyrt dette ordet før. Ein gong i ei fjern gymnastid, der mattetimane på ingen måte bidrog til å gjera livet lyst for min del. Snarare tvert i mot.

Men nokre gonger kan hjernen altså overraske- og hente fram frå roteloftet sitt eitkvart ein ikkje visste at låg oppå der. Kva ordet asymptote tyder, anna enn at det var eit matematisk uttrykk, kunne eg likevel ikkje svare på den påska. Så blei det full leksikonsjekk på oss.

Ingressen i denne teksten her, er kortversjonen av det leksikonet forklarte. Altså, ein asymptote er ei geometrisk line som aldri kjem i berøring med nokon kurve. I wikipedia på engelsk var det og teikningar av fleire slike kurver, som gjekk i både bogar og spiralar. Og dei var så nær denne asymptoten, at det nesten såg ut som det var kontakt. Men det er absolutt ikkje mogleg i matematikk. Ein regel er ein regel. Asymptoten kan aldri røre ved nokon kurve.

Og da eg såg denne definisjonen, og desse illustrasjonane, seig det innover meg ei så inderleg trist kjensle. På denne asymptoten sine vegne.

Alt som er spennande, skjer med kurvane - som bogar seg i fine figurar med fart og flyt. Dei får segle avgarde. Asymptoten går på sine einsame , keisame togskinner inn i æva. Matematikken sine lovar operere ikkje med unnatak og særordningar. Urørleg må den arme asymptoten sjå slake fine kurver kome nærare og nærare, heilt til han kjenner pusten deira mot kinnet. Auge til auge står han med dei. Før dei forsvinn breiddved einannan, ut i den matematiske uendelegheita. Parallelle, men likevel så åleine.

I gresk mytologi må arme Sisyfos trille ein stein opp ei fjellside, og miste han på toppen. Difor må han starte å trille på nytt heile tida. Men Sisyfos har jo tross alt fått dette arbeidet som straff for ugjerningane sine. Asymptoten har jo ikkje gjort noko gale!

Eg trur det er difor eg ikkje maktar matematikken sitt vesen. Han er så kald. Det finst liksom ingen nåde der. Om eg skulle lage mi eiga matematiske verd, ville mykje ha sett heilt annleis ut.

Der ville det alltid ha vore eit håp for slike som asymptoten.
For eg er sikker på at alle kurver aller helst vil vere heilt inntil nokon på ferda si mot det uendelege.

vårlengsel

I svarteste mørke novembersekken, på buss 36 fra Midtbyen seint på kveld, begynte jeg å lytte til mobilsamtalen bakerst i bussen.

Det var apatisk ventende stemning i vogna. Folk ville bare hjem, og var ikke interesserte i å røre på en muskel- bortsett fra for å trekke halsen lenger inn i skjerfrullen som frosne struts .

Derfor klang den glade, høye stemmen til mannen bakerst i bussen så veldig tydelig for alle som gad lytte. Han snakket helt klart med noen han brydde seg om. Og som han ikke hadde sett på lenge. Det var en åpen forventning i stemmen. Om bedre tider, løfta fram av et ivrig overskudd. Når han rundet av samtalen, var det med en varm påminning og smil i stemmen om at det slett ikke var lenge til våren;

-For i juni, når du har hængt opp sommergardinan, da ska vi toan røyk sigar og dains swing!

Jeg ble litt rørt av denne samtalen jeg overhørte i gufne november, en av disse kveldene da våren bare føltes som en ironisk og tom metafor. Entusiasmen hos mannen med mobilen var så sterk, at det var som om vi et øyeblikk kunne rekke ut handa og ta på den første vårmåneden. Ei lita stund spirte det krokus langs midtgangen på buss 36.

Jeg røyker ikke sigar, og har ikke lyse sommergardiner. Og det er mye fint man kan tenke på når man drømmer om lysere og varmere dager. Men nå i februar, når våren føles enda lenger unna enn den gjorde i november, næres min vårlengsel fremdeles like sterkt av et og samme bilde:


Et par som svinger seg over nyskura furugulv, mens hvite gardiner bølger i sommervinden. På kanten av askebegeret i vinduskarmen ligger to feite havannasigarer, og sender muntre røyksignaler ut i forsommernatta.

Norsk nedtur

på pallen
kom han ikkje

i dag

det skulle ha vore
premie
for å rusle inn mellom granleggene
og sjå etter ekorn
og hakkespettar,
ete ein liten matpakke

i solveggen

utan at nokon sekunderte

medaljen kunne vi få
på trikken heim